
Акцияларға инвестиция салу — бұл тек қана капиталды көбейтудің жолы ғана емес, сонымен қатар қаражаттарыңыздың қайда бағытталатынына жауапкершілік. Мұсылмандар үшін компанияның бизнесі Шариат нормаларына сәйкес келуі маңызды.
«Биржевой Брокер» ЖШС компаниясы AAOIFI (Ислам қаржы институттарындағы есепке алу және аудит ұйымы) және DFM (Дубай қаржы нарығы) халықаралық стандарттарын сақтайды. Осы нұсқаулықта біз компаниялардың халяль принциптеріне сәйкестігін қалай тексеретінін қарастырамыз.
Компания немен айналысады?
Алдымен компанияның негізгі қызмет түрі тексеріледі. Бизнесі мыналармен байланысты компанияларға инвестиция салу тыйым салынады:
Егер компания электроника немесе медицина өндірісімен айналысса, ол осы сүзгіден өтеді. Егер бұл қонақүй желісі болса, қонақүйдегі алкоголь сатуы немесе казинодан түсетін табыстың үлесін тексеру қажет.
Қаржылық көрсеткіштер
Компания халяль өнім (мысалы, смартфондар) өндірсе де, ол «кредиттелген» болуы мүмкін немесе пайыздан тым көп табыс алуы мүмкін. AAOIFI стандарттарына сәйкес, мына коэффициенттер қолданылады:
1. Қарыз деңгейі (нарықтық капитализациядан 30%-дан аспауы тиіс):
Компанияның барлық пайыздық қарыздарының (қысқа мерзімді және ұзақ мерзімді) жалпы сомасы соңғы 12 айдағы нарықтық капитализациясының 30%-нан аспауы тиіс. Бұл компанияның пайыздық негізде алынған қарызды қаражаттарға тым тәуелді еместігін қамтамасыз етеді.
2. Ақша қаражаттары және пайыздық депозиттер (нарықтық капитализациядан 30%-дан аспауы тиіс):
Ақша қаражаттары мен олардың эквиваленттерінің, сондай-ақ пайыздық депозиттердің (мысалы, банктердегі) жалпы сомасы нарықтық капитализацияның 30%-нан аспауы тиіс. Бұл негізгі қызметі пайыздық табыс алу болып табылатын компанияларға инвестиция жасаудың алдын алады.
3. Дебиторлық қарыз (нарықтық капитализациядан 30%-дан аспауы тиіс):
Дебиторлық қарыздың (алынатын ақшаның) сомасы нарықтық капитализацияның 30%-нан аспауы тиіс. Жоғары дебиторлық қарыз ликвидтілік мәселелеріне немесе компанияның өз қызметін кешіктірілген төлемдер есебінен қаржыландырып жатқанына, бұл пайыздық операциялармен байланысты болуы мүмкін, көрсеткіш болуы мүмкін.
4. Тыйым салынған табыс (жалпы түсімнен 5%-дан аспауы тиіс):
Кездейсоқ тыйым салынған операциялардан алынған табыс (мысалы, банк депозиттері бойынша пайыздар, төлемдерді кешіктіру үшін айыппұлдар, қонақүйде алкоголь сату табысы) компанияның жалпы түсімінің 5%-нан аспауы тиіс. Егер бұл шектен асып кетсе, компания халяль емес деп саналады.
Таза табыс (Пурификация)
Егері компания халяль деп танылса, бірақ оның кішігірім харам табыс үлесі (5%-ға дейін) болса, инвестор өз дивидендтерін «тазалауға» міндетті.
Бұл қалай жұмыс істейді: Мысалы, компания табысының 2%-ы пайыздан алынған болса, сіз алатын дивидендтердің 2%-ын сыйақы алу ниетісіз қайырымдылыққа (садақа) бағыттау керек. Бұл процесс пурификация деп аталады.
Өз бетінше тексеру құралдары
Шариатқа сәйкестігін өз бетінше тексергісі келетіндер үшін әртүрлі құралдар мен ресурстар бар:
• Компаниялар есептілігі: Реттеуші органдардың сайттарында (мысалы, АҚШ-тағы SEC) қолжетімді компаниялардың жылдық есептері (10-K) және тоқсандық есептері (10-Q) коэффициенттерді есептеуге қажетті барлық қаржылық ақпаратты қамтиды.
• Шариаттық скринерлер: AAOIFI және басқа шариаттық кеңестердің стандарттары бойынша акцияларды автоматты түрде талдайтын онлайн-платформалар мен қосымшалар (мысалы, Islamicly, Zoya, Sahih Invest) бар. Олар алдын ала бағалау үшін пайдалы болуы мүмкін
• Сарапшылармен кеңес: Күрделі жағдайларда немесе күмәндер туындағанда әрқашан сертифицикацияланған шариаттық сарапшыларға жүгіну ұсынылады.
«Биржевой Брокер» ЖШС осы процесті қалай жеңілдетеді?
Әрбір компанияның қаржылық есептілігін тәуелсіз талдау қиын және уақытты талап етеді. «Биржевой Брокер» бұл жұмысты өз мойнына алып, сенімді және ыңғайлы қызметті ұсынады:
• Сертификатталған сарапшылар: Командада AAOIFI сертификатына ие мамандар жұмыс істейді, олар компаниялардың қызметі мен қаржылық көрсеткіштерін терең талдайды.
• Жарты жылдық аудит: Компаниялардың қаржылық көрсеткіштері өзгеретіндіктен, біз рұқсат етілген акциялар тізімін Шариат қағидаларына үздіксіз сәйкестігін қамтамасыз ету үшін әр 3 айда қайта қарастырамыз.
• Дайын тізімдер: Клиенттер барлық тексеруден өтіп, инвестициялауға дайын халяль акцияларының (мысалы, Apple, Microsoft, Tesla және т.б.) ағымдағы тізіміне қол жеткізе алады.